Kształtowanie się rządów
Na konferencji w Poczdamie zatwierdzono, że w Polsce ma powstać Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej. Jego skład miała wybrać Komisja Dobrych Usług złożona z przedstawicieli Wielkiej Brytanii, USA i ZSRR. Kandydatami do TRJN byli członkowie Rządu Emigracyjnego oraz działacze lewicy komunistycznej. Stalin opracował plan wyeliminowania kandydatów RE, i w marcu 1945 roku zaprosił 16. z nich do Pruszkowa, do willi będącej w posiadaniu NKWD. Tam zostali pojmani i przewiezieni do Moskwy, gdzie postawiono ich przed sądem za rzekome działanie na szkodę Armii Czerwonej. W procesie tym, zwanym procesem szesnastu, skazano między innymi Leopolda Okulickiego (10 lat więzienia), Stanisława Jankowskiego (8 lat), Kazimierza Pużaka (1,5 roku). Część osób dostała niewielkie wyroki, ale po powrocie do Polski została ponownie aresztowana. 27 czerwca 1945 wybrano skład TRJN - weszło do niego 21 osób z lewicy komunistycznej i jedynie 4 osoby desygnowane przez RE. Premierem został Edward Osóbka-Morawski, wicepremierami - Władysław Gomułka i Stanisław Mikołajczyk (został też ministrem rolnictwa). Resort Obrony Narodowej otrzymał Michał Żymierski, a resort Bezpieczeństwa Publicznego - Stanisław Radkiewicz. Państwa, które wcześniej respektowały RE jako rząd Polski, uznały zwierzchność TRJN.