Referendum ludowe
W lipcu 1945 roku Mikołajczyk rozpoczął tworzenie opozycji politycznej wobec lewicy komunistycznej. Wraz z, bardzo już wówczas schorowanym, Wincentym Witosem utworzył Polskie Stronnictwo Ludowe. PSL zdołało skupić około 400 tysięcy członków. Komuniści, zamiast wyborów, zorganizowali referendum ludowe. Zostało opracowane przez Krajową Radę Narodową i zapowiedziane na 30 lipca 1946 roku. W referendum zostały postawione trzy pytania: 1. Czy jesteś za ustrojem społecznym opartym o reformę rolną i nacjonalizację przemysłu z uwzględnieniem ustawowych własności prywatnych? 2. Czy jesteś za zniesieniem senatu? 3. Czy jesteś za granicami opartymi na Odrze, Bałtyku i Nysie Łużyckiej? Komuniści wzywali do głosowania trzy razy "tak". Opozycja, czyli PSL i, w mniejszym stopniu, odbudowane Stronnictwo Demokratyczne, wzywały do głosowania dwa razy "tak", by odróżniać się jakoś od popierających lewicę komunistyczną. Niestety, przed referendum milicja obywatelska i służba bezpieczeństwa dokonała masowych aresztowań działaczy opozycji, co silnie osłabiło propagandę na rzecz głosowania systemem "2xTak". Według oficjalnych wyników znakomita część społeczeństwa zagłosowała "3xTak". Było to oczywiste kłamstwo, referendum zostało przez komunistów sfałszowane. Dzięki temu jednak lewica komunistyczna mogła wzmóc propagandę i rozpocząć przygotowania do wyborów parlamentarnych. Zaplanowano je na początek 1947 roku.